Hội nghị được tổ chức nhằm thảo luận về việc triển khai thực hiện Quy hoạch vùng đồng bằng sông Hồng thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050 (Quy hoạch) vừa được phê duyệt; tình hình 1 năm thực hiện Nghị quyết 30 của Bộ Chính trị về phát triển vùng và chương trình hành động của Chính phủ triển khai Nghị quyết 30; rà soát cơ chế chính sách đặc thù vùng; kế hoạch điều phối Hội đồng vùng năm 2024; tình hình triển khai các dự án trọng điểm của vùng.
Phát biểu kết luận hội nghị, Thủ tướng Phạm Minh Chính nhấn mạnh rằng tình hình thời gian qua khẳng định Nghị quyết 30 của Bộ Chính trị là hoàn toàn đúng đắn, được tổ chức thực hiện nghiêm túc, quyết liệt và đạt kết quả cân đong đo đếm được, tạo niềm tin mới, động lực mới, khí thế phát triển mới.
ĐỒNG BẰNG SÔNG HỒNG VẪN CÒN 3 "CÁI THIẾU" VÀ 5 HẠN CHẾ
Đánh giá các điểm tích cực, Thủ tướng cho biết các bộ, ngành, cơ quan, địa phương đã triển khai Nghị quyết của Bộ Chính trị một cách đồng bộ, lớp lang, bài bản theo chỉ đạo của Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng và rút được kinh nghiệm quý, bài học tốt từ việc triển khai các nghị quyết khác, bảo đảm đúng quy trình, quy định hơn, đổi mới sáng tạo mạnh mẽ hơn.
Cùng với đó, đã thành lập và hoàn thiện Quy chế, tổ chức làm việc của Hội đồng điều phối vùng; hoàn thành phê duyệt Quy hoạch vùng và phê duyệt quy hoạch 9/11 tỉnh trong vùng.
Đáng chú ý, 7/20 dự án quan trọng của vùng đã được khởi công và đang hoàn thiện các thủ tục để khởi công tiếp 8 dự án theo đúng kế hoạch đề ra. Trong đó, Thủ tướng nhấn mạnh tầm quan trọng của dự án đường bộ cao tốc Hải Phòng-Thái Bình-Nam Định-Ninh Bình với việc tạo xung lực mới, không gian phát triển mới, kết nối các miền di sản của vùng...
Tuy nhiên, quá trình phát triển của vùng đồng bằng sông Hồng còn đối mặt với một số tồn tại, hạn chế, khó khăn, thách thức khi tiềm năng lớn nhưng cơ chế, chính sách còn hạn hẹp. Kinh tế-xã hội phát triển chưa tương xứng với tiềm năng, lợi thế, vị trí, vai trò của vùng, đặc biệt là về văn hóa.
"Vùng có 3 cái thiếu: Thiếu quỹ đất, thiếu cơ chế đột phá và thiếu nhân lực chất lượng cao trong ngành công nghiệp", Thủ tướng nhận định.
Cùng với đó, vùng có 5 hạn chế lớn: (i) Hạn chế về tính liên kết, về cả liên kết trong hạ tầng giao thông; liên kết chuỗi sản xuất, cụm liên kết ngành trong các hành lang phát triển; liên kết giữa doanh nghiệp trong nước và FDI; (ii) Hạn chế trong bảo đảm an ninh nguồn nước và an ninh năng lượng; (iii) Hạn chế về quy mô, năng lực quản lý, cạnh tranh của khu vực doanh nghiệp; (iv) Hạn chế trong ứng dụng mạnh mẽ khoa học công nghệ, thúc đẩy khởi nghiệp, đổi mới sáng tạo; (v) Hạn chế trong quản lý đất đai, bảo vệ môi trường, phòng, chống biến đổi khí hậu.
Bên cạnh đó, phát triển văn hóa-xã hội chưa đáp ứng nhu cầu; chưa phát huy được giá trị văn hóa đặc sắc của vùng. Đời sống một bộ phận người dân còn khó khăn. An ninh chính trị, trật tự an toàn xã hội ở một số địa bàn còn tiềm ẩn nhiều yếu tố phức tạp…
Thủ tướng đúc rút một số bài học kinh nghiệm trong liên kết, phát triển vùng đồng bằng sông Hồng: Bám sát thực tiễn, quán triệt và vận dụng sáng tạo chủ trương, đường lối, chính sách, pháp luật của Đảng, Nhà nước phù hợp với điều kiện, hoàn cảnh; phát huy tinh thần tự lực, tự cường của mỗi địa phương và liên kết chặt chẽ, hiệu quả để phát triển chung cả vùng; có cơ chế, chính sách thông thoáng, hạ tầng thông suốt và quản trị thông minh.
12 TỪ KHÓA QUAN TRỌNG
Thời gian tới, Thủ tướng yêu cầu hoạt động của Hội đồng Điều phối vùng tiếp tục bám sát, nghiêm túc, quyết liệt trong triển khai Nghị quyết số 30 của Bộ Chính trị, các chỉ tiêu, nhóm nhiệm vụ giải pháp cụ thể tại Chương trình hành động của Chính phủ, Quy hoạch vùng, các kết luận của Hội đồng.
Thủ tướng chỉ rõ 12 chữ mang tính chất "từ khóa" trong triển khai Quy hoạch và phát triển, liên kết vùng thời gian tới: Truyền thống, liên kết, bứt phá, bao trùm, toàn diện và bền vững.
Phương châm, quan điểm xuyên suốt: Con người là trung tâm, là chủ thể, là mục tiêu, là nguồn lực, động lực phát triển.
Các yếu tố nền tảng là: Phát triển dựa vào khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, khởi nghiệp; thúc đẩy 3 đột phá chiến lược; tập trung phát triển các động lực mới là chuyển đổi số, chuyển đổi xanh, phát triển kinh tế tuần hoàn, kinh tế chia sẻ, kinh tế tri thức và liên kết vùng.
Thủ tướng trao quyết định Quy hoạch cho các địa phương vùng đồng bằng sông Hồng .Ảnh: VGP.
Cùng với đó, ứng phó, khắc phục các thách thức, hạn chế, bất cập, như già hóa dân số; khai thác hiệu quả tài nguyên văn hóa, tài nguyên con người; bảo vệ môi trường; khắc phục hạn chế về nhân lực chất lượng cao.
Thủ tướng yêu cầu tổ chức thực hiện, hoạt động hiệu quả, thực chất, không hình thức, "nói thật, làm thật, hiệu quả thật". Vừa làm vừa rút kinh nghiệm, không cầu toàn, không nóng vội, quy hoạch có tính lâu dài, mang tính chiến lược nhưng thực hiện phân kỳ, căn cứ điều kiện, phù hợp nguồn lực, triển khai công việc có trọng tâm, trọng điểm. Đẩy mạnh huy động và sử dụng hiệu quả mọi nguồn lực, nhất là tăng thu, tiết kiệm chi, thúc đẩy hợp tác công tư trong phát triển hạ tầng chiến lược, lấy vốn đầu tư công dẫn dắt và kích hoạt mọi nguồn lực xã hội.
Thủ tướng cũng lưu ý "không hy sinh an sinh xã hội, không hy sinh môi trường để đổi lấy tăng trưởng đơn thuần"; đẩy mạnh thông tin truyền thông để nhân dân hiểu, nắm rõ, ủng hộ, làm theo, giám sát việc thực hiện quy hoạch và thụ hưởng với tinh thần: "Dân biết - Dân bàn - Dân làm - Dân kiểm tra - Dân giám sát - Dân thụ hưởng".
ƯU TIÊN ĐẤT ĐẸP CHO SẢN XUẤT, KINH DOANH
Thủ tướng gợi ý các địa phương xây dựng các cung triển lãm quy hoạch để nhà đầu tư, người dân, doanh nghiệp thuận tiện tìm hiểu và giám sát thực hiện quy hoạch…
"Những vùng đất, vị trí đẹp, có lợi thế phải ưu tiên dành cho sản xuất, kinh doanh, từ đó tạo công ăn việc làm, sinh kế cho người dân", Thủ tướng nói.
Theo Thủ tướng, càng trong bối cảnh có nhiều khó khăn, thách thức hiện nay, đội ngũ cán bộ, đảng viên càng phải nêu cao tinh thần trách nhiệm, dành thời gian, công sức cho công việc chung, hành động quyết liệt, đam mê, nhiệt huyết vì sự phát triển chung, vì lợi ích quốc gia, dân tộc, nhân dân.
Thủ tướng lấy ví dụ trong giải phóng mặt bằng cho các dự án, chỉ còn một hộ dân chưa đi thì bí thư, chủ tịch tỉnh cũng phải tới gặp gỡ, đối thoại trên cơ sở tôn trọng quyền và lợi ích hợp pháp, chính đáng của người dân.
Về các nhiệm vụ cụ thể, Thủ tướng yêu cầu khẩn trương xây dựng Kế hoạch thực hiện quy hoạch vùng, hoàn thành trong quý 2/2024; tập trung cơ cấu lại các ngành kinh tế, đổi mới mô hình tăng trưởng theo hướng hiện đại, ưu tiên phát triển các ngành, lĩnh vực có thế mạnh; ưu tiên đầu tư các dự án động lực, trọng điểm có tác động trực tiếp đến phát triển kinh tế-xã hội, có tính lan tỏa lớn, có tính kết nối quốc tế, liên vùng và hướng biển.
Cùng với đó, tập trung đào tạo phát triển nguồn nhân lực, thu hút nhân tài, thúc đẩy đổi mới, sáng tạo (nhất là nhân lực bán dẫn), nghiên cứu, ứng dụng khoa học công nghệ; đẩy mạnh cải cách thủ tục hành chính, cải thiện môi trường đầu tư kinh doanh; đẩy mạnh xúc tiến đầu tư, chuẩn bị tốt các dự án trọng điểm, quan trọng để thu hút hiệu quả các nhà đầu tư, nhất là các nhà đầu tư chiến lược.
Toàn cảnh hội nghị - Ảnh: VGP
Về các hoạt động điều phối vùng, Thủ tướng yêu cầu triển khai thực hiện có hiệu quả các cơ chế, chính sách đặc thù tại Nghị quyết số 106/2023/QH15 của Quốc hội và các cơ chế, chính sách khác đã được Trung ương ban hành, nghiên cứu, sớm đề xuất cấp có thẩm quyền về thể chế, cơ chế, chính sách đặc thù phát triển vùng đồng bằng sông Hồng và liên kết vùng.
Bên cạnh đó, đẩy mạnh các hoạt động xúc tiến đầu tư, thu hút FDI, nhất là các nhà đầu tư công nghệ; thúc đẩy đầu tư PPP, nhất là trong phát triển các dự án hạ tầng giao thông của vùng và liên vùng; đẩy mạnh các hoạt động liên kết phát triển đồng bộ hệ thống hạ tầng kinh tế-xã hội, ưu tiên cho giao thông; đẩy mạnh liên kết các chuỗi đô thị, chuỗi cung ứng, logistics, dịch vụ chất lượng cao.
Thủ tướng yêu cầu các bộ, ngành Trung ương phối hợp với Bộ Kế hoạch và Đầu tư trong tổ chức giám sát, kiểm tra thực hiện quy hoạch vùng; thường xuyên rà soát, kiểm điểm, rút kinh nghiệm, bổ sung, báo cáo cấp có thẩm quyền điều chỉnh quy hoạch cho phù hợp với tình hình thực tế; phối hợp, hỗ trợ hiệu quả, kịp thời tháo gỡ khó khăn cho vùng và các tỉnh, thành phố trong vùng phát huy sức mạnh tổng hợp trong thực hiện quy hoạch.
Các địa phương triển khai thực hiện hiệu quả Nghị quyết số 30-NQ/TW của Bộ Chính trị và Nghị quyết số 14/NQ-CP của Chính phủ ban hành Chương trình hành động triển khai Nghị quyết số 30; đoàn kết, đồng lòng, hỗ trợ lẫn nhau, cùng nhau giải quyết các vấn đề của vùng, liên tỉnh, thành phố trong vùng…
Bộ Kế hoạch và Đầu tư tiếp thu đầy đủ các ý kiến xác đáng tại hội nghị, xin ý kiến các bộ, cơ quan, địa phương liên quan để hoàn thiện nội dung báo cáo, đề xuất và báo cáo cấp có thẩm quyền về cơ chế, chính sách đặc thù với vùng.
Theo Vneconomy